Rinke Doeser
Sommige boeken zijn steeds onderweg. Andere staan maanden op dezelfde plek. Met de uitleencijfers in Boekmee zie je wat er in de schoolbibliotheek gebeurt. Dat helpt je om populaire boeken op tijd te controleren, vergeten titels opnieuw onder de aandacht te brengen en gerichter na te denken over je collectie. Begin met een duidelijke periode en kijk daarna naar de verhalen achter de cijfers.
Begin bij Statistieken en kies een periode
Open Statistieken in het menu. Staat Boekmee Simpel aan en zie je die optie niet? Zet de schakelaar bovenaan de pagina even uit. Welke overzichten je ziet, hangt ook af van je account en de scholen die je beheert.
- Kies bij Periode bijvoorbeeld Dit schooljaar, Vorig schooljaar, Afgelopen 30 dagen, Afgelopen 3 maanden of Afgelopen 12 maanden. Met Alles bekijk je de beschikbare uitleenhistorie.
- Laat de andere filters bij je eerste blik op alle boektypes, groepen en bouwen staan.
- Klik op Toepassen.
- Bekijk eerst het aantal uitleningen en lezers en het aandeel van de collectie dat is geleend. Verfijn daarna je vraag met de filters.
Een schooljaar geeft een ander beeld dan de afgelopen dertig dagen. Voor het beoordelen van je collectie is een langere periode vaak bruikbaarder. Voor een recente themahoek kun je juist een korte periode kiezen. Boekmee rekent voor het schooljaar vanaf 1 augustus.
Welke boeken worden veel geleend?
Onder Meest uitgeleende boeken vind je een top 10 met titels, het boektype en de kolom Keer geleend. De aantallen horen bij de periode en filters die je hebt gekozen. Daarnaast zie je de populairste schrijvers.
Gebruik die lijst als startpunt voor een rondje langs de kast. Zijn veelgeleende boeken nog compleet en heel? Zitten bladzijden los? Is een populair deel uit een serie vaak weg? De cijfers helpen je kiezen waar je gaat kijken; aan het fysieke boek zie je of repareren of vervangen nodig is.
Let ook op het verschil tussen een titel en een exemplaar. In deze ranglijst worden uitleningen met dezelfde boektitel samengeteld. Heb je meerdere exemplaren, dan zegt het aantal dus niet hoeveel keer één specifiek fysiek boek is gebruikt. En één leerling kan dezelfde titel meer dan één keer lenen.
Vergelijk groepen en kijk naar het verloop
Met het filter Groep bekijk je de uitleningen van een bepaalde groep. Je kunt ook een bouw of boektype kiezen. Klik na een wijziging steeds op Toepassen. Een beheerder van meerdere scholen ziet op de plek van het groepsfilter een schoolkeuze.
Het overzicht Uitleningen per groep laat zien hoeveel er wordt geleend en hoeveel lezers daarbij horen. Bij een beheerder van meerdere scholen gaat dit overzicht over scholen. Het overzicht per maand helpt om veranderingen door de tijd te zien. Kies je Alles, dan worden de uitleningen per schooljaar weergegeven.
Vergelijk aantallen met hun context. Een grote groep kan meer uitleningen hebben dan een kleine. Vakanties, een ander uitleenrooster, een wisselcollectie of een leesproject kunnen het verloop beïnvloeden. Een boek lenen is bovendien geen bewijs dat het helemaal is uitgelezen. Gebruik de cijfers om vragen te stellen, niet om kinderen of groepen af te rekenen.
Niet geleend in deze periode is iets anders dan nooit geleend
Het cijfer Boeken niet geleend op de statistiekenpagina gaat over de gekozen periode. Een boek dat vorige maand vaak werd meegenomen maar deze maand niet, kan daar dus bij horen. Als je een groep of bouw selecteert, wordt ook vanuit die selectie naar het gebruik gekeken.
Beheerders hebben daarnaast het overzicht Nooit uitgeleende boeken. Daar staan actieve boeken waarvoor geen uitlening in de beschikbare registratie is gevonden. Je kunt zoeken op titel, auteur of ISBN en filteren op collectie. Dit is een ander overzicht dan het aantal niet-geleende boeken binnen een periode.
Ook een registratie zonder uitleningen vertelt niet het hele verhaal. Misschien is het boek pas toegevoegd, wordt het in de klas voorgelezen of heeft het een tijd op een andere plek gestaan. Historie die niet in Boekmee is geregistreerd, kan natuurlijk ook niet worden meegeteld.
Geef boeken die blijven liggen eerst een nieuwe kans
Haal een boek niet alleen uit de collectie omdat het weinig wordt geleend. Pak een klein aantal titels uit de kast en onderzoek wat er speelt:
- Is het boek vindbaar? Controleer de titel, auteur, het boektype en de collectie. Klopt de registratie met het boek op de plank?
- Nodigt het uit? Zet het eens met de voorkant naar voren, op ooghoogte of bij een passend thema.
- Kennen kinderen het verhaal? Lees een stukje voor of laat een leerkracht of leesouder het kort introduceren.
- Past het nog bij de lezers? Bekijk samen met de leescoördinator de inhoud, taal, actualiteit en fysieke staat. Een waardevol boek hoeft niet in de top 10 te staan.
Spreek af wanneer je opnieuw kijkt, bijvoorbeeld na een aantal uitleenrondes. Noteer welke titels je anders hebt neergezet en vergelijk daarna een passende periode. Zo ontdek je of zichtbaarheid of een boekentip verschil maakt, voordat je besluit iets te vervangen of af te schrijven.
Maak er een korte, vaste routine van
Plan bijvoorbeeld maandelijks een kort moment met de leescoördinator of bibliotheekbeheerder. Bekijk wat veel wordt geleend, controleer een paar drukgebruikte boeken en geef enkele vergeten titels aandacht. Noteer één concrete actie en kom daar de volgende keer op terug.
Zo worden statistieken een hulpmiddel bij het dagelijkse werk. Niet om zoveel mogelijk uitleningen te verzamelen, maar om kinderen een collectie te bieden waarin ze iets vinden dat ze willen lezen.
Klopt er iets niet in de registratie? Lees dan ook hoe je boeken invoert en controleert. Voor de organisatie van je bibliotheek is er het stappenplan voor een schoolbibliotheek. Wil je eerst oefenen met de filters? Dat kan in de demo van Boekmee, met fictieve gegevens.
